Nastavnici i saradnici fakulteta uključeni su u domaće i međunarodne naučne projekte.

Osnovni projekti koje podržava Ministarstvo prosvete, nauke i tehnološkog razvoja

Pravni fakultet Univerziteta Union u Beogradu bio je uključen kao jedna od ugovornih strana uz Institut za društvene nauke u projekat Retke bolesti, molekularna patofiziologija, dijagnostički i terapijski modaliteti i socijalni, etički i pravni apsekti (projekat osnovnih istraživanja OI br. 41004) koji finansira ministarstvo nadležno za nauku od 2010. godine u okviru trećeg ciklusa naučnih istraživanja koji je trajao do 31. 12. 2019. godine, a finansiranje osnovnih projekata se po odluci ministarstva produžava do kraja 2020. godine. Fakultet je takođe, kroz angažovanje pojedinih nastavnika, uključen u projekat Unapređenje konkurentnosti u procesu pristupanja Evropskoj uniji (OI projekat br. 47028) koji finansira Ministarstvo za prosvetu, nauku i tehnologiju Republike Srbije, Kriminal u Srbiji: fenomenologija, rizici i mogućnosti socijalne intervencije (projekat br. 47011), Srpsko i evropsko pravo – upoređivanje i usaglašavanje (evidencioni broj projekta OI 179031), Tradicija, inovacija i identitet u vizantijskom svetu (evidencioni OI br. 177032). Na istraživanjima u okviru navedenih projekata trenutno su angažovane sledeće profesorke Fakulteta: prof. dr Violeta Beširević, prof. dr Sonja Bunčić, prof. dr Slađana Jovanović, prof. dr Nataša Mrvić Petrović, doc. dr Katarina Jovičić i doc. dr Tamara Matović. Prof. dr Nataša Mrvić Petrović je ujedno rukovodilac projekta OI 179031.

Projekat Unapređenje konkurentnosti u procesu pristupanja Srbije Evropskoj uniji kordinira FEFA, a sa PFUUB na projektu učestvuje prof. dr Violeta Beširević i prof. dr Sonja Bunčić. S obzirom na to da Srbija stremi dostizanju ciljeva Strategije Evropa 2020, koja predstavlja strateški plan EU za jačanje konkurentnosti, istraživači imaju zadatak da analiziraju konkurentnost Srbije u različitim oblastima i da predlažu preporuke kako bi se nivo konkurentnosti unapredio. Naglasak se stavlja na mere za dodatno podsticanje inovacija i preduzetništva, kao i na jačanje ljudskog kapitala. Unapređenje konkurentnosti Srbije neophodno je za jačanje izvoza i priliv investicija, čime se obezbeđuje održiv razvoj i uspešno pristupanje EU.

Projekat multidisciplinarnog karaktera Tradicija, inovacija i identitet u vizantijskom svetu, sa teorijskom i empirijskom osnovom, fokusiran je na četiri međusobno povezana istorijska fenomena koji se posmatraju u Vizantiji, ali i u njenom svetu ne samo vizantijskog, nego i postvizantijskog doba, prvenstveno u Srbiji, a u nekim aspektima i u Bugarskoj: 1. Država i društvo – institucije (uključujući i crkvene), ljudski resursi i njihova interakcija; 2. Svakodnevni život – položaj pojedinca i porodice, određen delovanjem institucionalnih činilaca; 3. Izvori od posebnog značaja – izdavanje i/ili prevođenje pisanih izvora (tekstova i natpisa), posebno 13. veka zbog njihove izrazite povezanosti sa pitanjima društvenog i svakodnevnog života, kao i istraživanje nekoliko odgovarajućih spomenika slikarstva i arhitekture; 4. Ideološki, religiozni i filozofsko-istorijski aspekti navedenih fenomena – otkrivanje činilaca dugog trajanja koji doprinose širenju vizantijskih pojava u prostornom i vremenskom smislu, a time i stvaranju opštih balkanskih supstrata. Očekivani rezultati su dvojaki – pojedinačni i opšti, u skladu sa analitičkim i sintetskim karakteristikama projekta. Pojedinačni rezultati konkretnih istraživanja treba da se, zajedno sa već postojećim saznanjima međunarodne i naše nauke, uklope u profilisanje opštih rezultata, koji podrazumevaju identifikovanje tradicionalnih i razvojnih faktora. Sa ovakvim rezultatima, projekat će imati širi internacionalni ođek i veći povratni efekat na definisanje vizantijskih i srodnih identiteta. U istraživanja u okviru ovog projekta uključena je doc. dr Tamara Matović, kao naučni saradnik.

Nosilac projekta Srpsko i evropsko pravo – upoređivanje i usaglašavanje je Institut za uporedno pravo u Beogradu. Projektom rukovodi prof. dr Nataša Mrvić Petrović (naučni savetnik), a u realizaciji projekta učestvuje doc. dr Katarina Jovičić (naučni saradnik). Projekat ima za cilj poređenje srpskog prava sa standardima postavljenim aktima Evropske unije, Saveta Evrope i razrađenim kroz sudsku praksu Evropskog suda pravde i Evropskog suda za ljudska prava sa ciljem usklađivanja zakonodavstva Republike Srbije sa tim standardima. Naročita pažnja u istraživanjima usmerena je na pravnu regulativu i procedure kojima se obezbeđuje sloboda kretanja robe, kapitala i ljudi, na ubrzanje krivičnog postupka i zaštitu ljudskih prava, kao i na jačanje kapaciteta za borbu protiv korupcije i organizovanog kriminaliteta.

U istraživanje na interdisciplinarnom projektu Kriminal u Srbiji: fenomenologija, rizici i mogućnosti socijalne intervencije, čiji je nosilac Institut za kriminološka i sociološka istraživanja u Beogradu, uključena je prof. dr Slađana Jovanović (naučni saradnik). Ciljevi istraživanja su: identifikovanje faktora rizika i rizičnih grupa kao i faktora prevencije postojećih oblika kriminaliteta, posebno onog sa elementima nasilja, organizovanog, visokotehnološkog i ekonomskog, analiziranje mogućnosti postojećih i stvaranje novih modela prevencije za te oblike i taj stepen kriminaliteta, utvrđivanje realne preventivne uloge i realnih preventivnih dometa državne reakcije na kriminalitet, posebno u normativnoj sferi i konstruisanje produktivnijih preventivnih modela državne reakcije.

Međunarodni projekti

U realizaciji naučnoistraživačkih projekata Fakultet ostvaruje saradnju sa međunarodnim vladinim i nevladinim organizacijama, kao i sa brojnim domaćim nevladinim organizacijama. Pojedini nastavnici bili su učesnici istraživačkih projekata koje finansira EU. Od naročitog značaja je učešće doc. dr Jelene Arsić u međunarodnom projektu The Pan-European Family Support Research Network: A bottom-up, evidence-based and multidisciplinary approach – Cost Action 18123. Projekt se realizuje od 2018 godine. Uspostavlja mrežu istraživača za podršku porodici iz preko 20 zemalja, koja uvažava zajedničke ciljeve država u pogledu podrške porodici i razvoja politika roditeljstva, ali prepoznaje i kulturološke specifičnosti, kao i posebnosti porodičnog konteksta. Inicijativa koja se uspostavlja ovim projektom treba da podstakne saradnju između istraživača, praktičara, tvoraca relevantnih politika, javnih i privatnih službi, dece i porodica i društva u celini, kako bi se formirao neophodan okvir za razvoj potrebnih politika i prakse i tako osiguralo ostvarivanje prava deteta i zaštita dobrobiti porodica. Osnovni ciljevi projekta prevašodno se vezuju za koordinaciju relevantnih istraživanja, kao i za jačanje kapaciteta postojećih sistema podrške porodici. Projekat koordinira Univerzitet u Sevilji (Španija), a koleginica dr Arsić je istovremeno učesnik i rukovodilac u delu projekta koji se odnosi na Republiku Srbiju (u kome trenutno učestvuje šest istraživača). Od 2019. godine na istom projektu je angažovana i prof. dr Jelena Jerinić kao kooridnator.

Još jedan važan projekat finansiran od EU je projekat Providing effective support to the members of the most discriminated groups and their organizations, koji traje još od 2016. godine a bavi se jačanjem razvoja pravednog i inkluzivnog demokratskog društva zasnovanog na osnovnim evropskim vrednostima obezbeđivanjem efikasnijeg učešća organizacija civilnog sektora Srbije u procesima donošenja odluka i stvaranja podržavajućeg pravnog okruženja za pružanje pomoći u odnosu na diskriminisane grupe a u skladu sa uslovima za pridruživanje EU definisanim u Poglavlju 23 i 24. Na ovom projektu učestvuju profesor Saša Gajin kao rukovodilac projekta i docentkinja Jelena Simić kao istraživač.

Docentkinja dr Tamara Matović učestvuje kao istraživač na dva značajna međunarodna projekta: Byzantine Law and Acts, koji sprovodi Institutu za istoriju u saradnji sa Ruskom akademijom nauka, kao i na projektu Glasovi i slike srednjovekovnog Balkana (IV–XVI vek) čiji su organizatori Vizantološki institut SANU i bugarski Institut za balkanistika s Centъr po trakologiя BAN.

Profesor Bogoljub Milosavljević učestvuje kao konsultant na projektu koji podržava Švajcarska agencija za razvoj Podrška sprovođenju Akcionog plana Strategije reforme javne uprave: reforma lokalne samouprave 2016-2019, dok profesor Saša Gajn i docentkinja Jelena Simić participiraju kao istraživači u lokalno važnom projektu Personal data protection in the security sector on the level of local community koji se realizuje u saradanji sa OSCE misijom u Srbiji i Nacionalnom službom bezbednosti a sa ciljem podizanje nivoa kompetentnosti lokalnih vlasti za zaštitu ličnih podataka u odnosu na sektor bezbednosti.

Program naučnih projekata za 2020. godinu

U skladu sa usvojenim programom naučnoistraživačke dleatnosti za 2020. godine, naučno-istraživačke aktivnosti nastavnika i saradnika Fakulteta ostvarivaće se u sklopu više internih projekata čiji je nosilac Fakultet. Projekti su iz oblasti pravne istorije, svojinskog prava i potrošačkog prava. Predviđeno je da aktivnosti u sklopu projekata i na diseminaciji rezultata budu realizovane na sledeći način:

  • Organizovanje i održavanje jednodnevnog naučnog skupa (mart 2020. godine) pod nazivom Uporednopravna tradicija – mogućnosti i perspektive uz učešće nastavnika sa Fakulteta, nastavnika sa drugih visokoškolskih ustanova i istraživača iz naučnoistraživačkih organizacija, kao rezultat istoimenog projekta (rukovodioci doc. dr Tamara Matović i doc. dr Marko Božić). U okviru savetovanja, čija je priprema već započela krajem 2019. godine, bio bi predstavljen zbornik radova iz oblasti istorije prava, romanistike, vizantologije i medievistike, koji bi istovremeno bio priređen kao Festschrift povodom odlaska u penziju prof. Srđana Šarkića (urednici: doc. dr Tamara Matović i doc. dr Marko Božić).
  • sprovođenje jednogodišnjeg internog projekta Fakulteta na temu Zaštita kolektivnih interesa potrošača u srpskom i uporednom pravu (rukovodilac prof. dr Katarina Ivančević, nosilac Fakultet) sa ciljem istraživanja funkcionisanja postojećeg sistema zaštite kolektivnog interesa potrošača i ispitivanja instrumenata zaštite kolektivnog interesa u pravnom sistemu Republike Srbije. U istraživanju bi učestvovalo više nastavnika Fakulteta, a rezultati istraživanja bili bi predstavljeni u zborniku sa naučnog skupa čije je organizovanje planirano za oktobar 2020. godine i sačinjavanjem preporuka za poboljšanje postojećeg zakonodavstva i prakse koje bi bile upućene resornom ministarstvu;
  • sprovođenje dvogodišnjeg internog projekta na temu Svojinsko pravo – promene u 21. veku (rukovodioci prof. dr Jelena Simić i doc. dr Aleksa Radonjić, nosilac Fakultet), sa ciljem da ukaže na transformaciju svojinskog prava u 21. veku i načine prilagođavanja pravne regulative tim promenamana. Preliminarni rezultati projekta bili bi predstavljeni na međunarodnom naučnom skupu, planiranom za oktobar 2020. godine) uz učešće istraživača iz inostranstva i iz Republike Srbije, dok bi zbornik radova sa navedenog skupa bio priređen i objavljen tokom 2021. godine kao konačni rezultat projekta.

Drugi rezultati naučnog rada nastavnika, saradnika i studenata Fakulteta biće predstavljeni javnosti na naučnim seminarima, koje redovno organizuje Fakultet, objavljeni u časopisu Pravni zapisi koji dvaput godišnje izdaje Fakultet (glavna i odgovorna urednica prof. dr Violeta Beširević, izvršni urednik doc. dr Slobodan Vukadinović) ili kao izdanja Fakulteta u skladu sa usvojenim izdavačkim planom za 2020. godinu, a takođe i u drugim naučnim i stručnim publikacijama.